UYARILMIŞ POTANSİYELLER VE OTONOMİK TESTLER

UYARILMIŞ POTANSİYELLER (EVOKED POTENTİALS)

Uyarılmış Potansiyel Nedir?

Uyarılmış potansiyeller, göz, kulak veya sinirlere verilen uyarılara karşı beyin ve sinir sisteminde oluşan elektriksel yanıtların ölçülmesidir. Böylece sinir yollarının sağlıklı çalışıp çalışmadığı, herhangi bir gecikme veya iletim bozukluğu olup olmadığı anlaşılır.

Uyarılmış Potansiyel Türleri Nelerdir?

• Görsel Uyarılmış Potansiyeller (VEP): Göz ve optik sinirden beyne giden görsel yolun işlevi ölçülür. Özellikle multipl skleroz (MS) ve optik nörit tanısında kullanılır.
• İşitsel Beyinsapı Potansiyelleri (BAEP / ABR): İşitme siniri ve beyinsapı yolları değerlendirilir. İşitme kayıpları, tinnitus (kulak çınlaması), beyin sapı tümörleri ve akustik nörinomlarda yardımcıdır.
• Somatosensoriyel Uyarılmış Potansiyeller (SEP): Kol veya bacağa verilen küçük elektriksel uyarılarla duyu yollarının omurilik ve beyin üzerinden iletimi ölçülür. Beyincik sarkması (Arnold Chiari Malformasyonu), omurilik lezyonları, travma ve cerrahi sırasında sinir yollarının korunması amacıyla kullanılır.
• Motor Uyarılmış Potansiyeller (MEP): Beyinden kaslara giden motor yolların bütünlüğünü gösterir. En sık ALS gibi motor nöron hastalıklarının tanısında, bazı omurilik tümörlerinde veya boyun fıtıklarında yapılır. Ayrıca omurilik cerrahisi sırasında motor fonksiyonların korunması açısından kritik öneme sahiptir.

Uyarılmış Potansiyel Testi Nasıl Yapılır?

• Yapılacak incelemeye göre saçlı deriye, ellere veya ayaklara küçük elektrotlar yerleştirilir.
• Göz testinde ekrana bakılır, kulak testinde sesler dinlenir, duyu testinde hafif elektriksel uyarılar uygulanır.
• İşlem 30–60 dakika sürer, ağrısızdır ve herhangi bir kalıcı yan etkisi yoktur, radyasyon vb. verilmez.